اخبار

نظرسنجي

بسيار عالي 32.9%
عالي 11.8%
خوب 10.6%
متوسط 8.3%
ضعيف 36.4%


مشاهده نتايج

صفحات پر بازديد

ارزش علم و دانش ( 17947 )
اهمیت نماز در اسلام ( 12560 )
ويژگی های قرآن ( 9074 )
خاطرات امام خميني ( 6382 )
غیبت چیست؟ ( 5733 )
آشنایی با عرفان اسلامی ( 5341 )
قرآن چيست؟ ( 4697 )
زیبایی چیست ؟ ( 4675 )
خاتمه و نتیجه گیری ( 4547 )
مروری بر اسرار نماز از دیدگاه عرفان اسلامی ( 4468 )
مدیریت فرهنگ ( 4432 )
اصول شهرسازی و معماری اسلامی ( 4102 )
سخن چینی ( 3711 )
معماری مساجد ( 3672 )
سر تسبیحات اربعه ( 2999 )
امانت و رازداری ( 2995 )
ویژگیهای مومن ( 2768 )
مراتب و انواع دروغ ( 2580 )
ویژگیهای هنر اسلامی و هنرمندان متعهد ( 2545 )
شعـــر ( 2470 )
ادله حرمت غنا ( 2425 )
تواضع چیست؟ ( 2326 )
مهجوريت قرآن و راه‏هاي رهايي از آن ( 2272 )
رابطه نماز کامل و انسان کامل ( 2261 )
عظمت قرآن ومباحث آن ( 2236 )

غیبت چیست؟.pdfغیبت چیست؟.doc

غیبت چیست؟

غیبت چیست؟

حذیفه می گوید: روزی عایشه از زنی نام برد و گفت: « حضرت رسول الله (ص) فرمود: « اغتبتها. » غیبت او را کردی؟[1]

در روایت دیگری معاذ بن جبل می گوید نام مردی را پیش رسول الله بردند و عده ای گفتند او مرد عاجز و بی دست و پایی است.

حضرت فرمود: شما غیبت دوست خود را کردید.

گفتند: یا رسول الله ما آنچه را که در او بود گفتیم و او واقعاً بی دست و پاست. حضرت فرمود: اگر چیزی را به او نسبت می دادید که در او نیست به او بهتان و تهمت زده بودید. ( ولی حالا غیبت او را نموده اید. ) [2]

علمای اخلاق تعاریف مختلفی برای غیبت گفته اند که در یک جمع بندی از آنها می توان گفت: « غیبت ذکر عیوب مؤمنان در غیاب آنان و بدون قصد و غرض شرعی و برای مذمت و سرزنش آنهاست بطوریکه اگر آن مطلب به گوش او برسد ناراحت و رنجیده خاطر شود».

در اینجا به چند نکته در مورد غیبت باید توجه نمود:

1- غیبت فقط زبانی نیست:

و چه بسا فردی لال باشد ولی غیبت کند یعنی چه با گفتن زبانی و چه با نوشتن و یا اشاره و یا به هر طریقی اگر عیب مخفی دیگران را برای کسی آشکار کنی غیبت او را نموده ای و مرتکب گناه شده ای.

2- غیبت، گفتن عیب دیگران پشت سر آنهاست:

و اینکه وقتی به عده ای می گویی غیبت فلانی را نکن می گویند، دروغ که نمی گوییم و یا می گوید پیش رویش هم می گویم، اینها هیچکدام زشتی و حرمت غیبت را از بین نمی برند و در حقیقت غیبت موقعی است که عیبی را که پشت سر مؤمنی می گویی به راستی و واقعاً در او باشد و الا اگر عیبی را به او نسبت دهی که در او نیست به او تهمت زده ای و تهمت نیز خود از گناهان کبیره است. همچنین اگر کسی که غیبت می کند فکر کند که با پیش رو گفتن، گناه غیبت از دوشش برداشته می شود سخت در اشتباه است چرا که خود این مسأله نشانة بی حیایی و بی شرمی اوست و کسی که هم پشت سر و پیش روی دیگران از آنها عیبجویی می کند انسان بی شرم و حیایی است که گناه مضاعفی مرتکب شده:

3- غیبت آشکار کردن غیوب مخفی مردم است:

یعنی اگر کسی عیب و نقصی داشت که در نزد همه آشکار بود و همه می دانستند او اینگونه است گفتن آن عیب در غیاب او، غیبت نمی باشد. مثلاً اگر فردی مشهور به شرابخواری و عربده کشیدر ملأ عام است و همه می دانند که او اهل این گناه است دیگر ذکر آن غیبت نمی باشد.

البته توجه شود که ذکر عیوب آشکار دیگران در مجالس مختلف هر چند اصطلاحاً غیبت نمی باشد اما چه بسا تحت عناوین دیگری گناه محسوب شود. مثلاً کسی خطایی مرتکب شده و همه هم آنرا می دانند ولی ما دائم خطای او را در مجالس مختلف ذکر نموده و او را تحقیر کنیم این عمل تحقیر مؤمن بوده و گناه می باشد.

4- در همة موارد غیبت، حرام نیست:

یعنی غیبت کردن و عیوب مردم را در غیاب آنها گفتن آنگاه حرام و گناه کبیره می باشد که قصد الهی و غرض عقلائی و مجوز شرعی در میان نباشد والا در مواقعی که شرع مقدس این عمل را مجاز و یا حتی واجب دانسته است هیچ گناهی بر غیبت کننده نمی باشد.

5- فقط غیبت کردن از مؤمنان حرام می باشد:

هر چند بهتر آن است که زبان خود را به عیبجویی از دیگران عادت ندهیم هر چند غیبت شونده یهودی یا نصرانی باشد. و لذا اگر هم از باب امر به معروف و نهی از منکر واجب شد که غیبت کی را بکنیم تا بدین وسیله از منکری دست بکشد، می بایست پا را از حدود شرعی بیرون نگذاریم و زیاده روی ننمائیم و نیز قصد و نیتمان فقط و فقط برای خدا باشد و خدای نکرده به اسم نهی از منکر به هوسرانی و انتقامجویی از بندگان خدا نپردازیم.

و اگر غیبت کردن کسی جایز بود نه واجب بهتر آن است که آنرا ترک نمائیم و همچون مگس نباشیم که همة پاکیهای عالم را رها کرده و روی کثافات و زباله ها می نشیند، لذا ما هم تمام خوبیهای وجود یک انسان را نگذاریم بر زخمها و نقطه ضعفهای او بنشینیم.

حضرت امام خمینی (ره) که به حق مظهر کامل اخلاق و مجسمة عرفان و الگوی عملی برای هر انسان فضیلت خواهی بوده و هست در کتاب اربعین حدیث خود می نویسد:

« بلی در مواردی که غیبت واجب می شود مثل مورد سابق و بعضی موارد دیگر که علماء ذکر فرموده اند البته باید اقدام نمود ولی نیت را از هوای نفس و متابعت شیطان باید تخلیص نمود. ولی در مورد جواز ( جواز غیبت ) ترک آن اولی و احسن است. هر امر جایزی را انسان نباید مرتکب شود و خصوصاً اینطور از امور که مکائد ( و حیله های ) نفس و شیطان در آن خیلی کارگر ( و رایج ) است.

در روایت است که حضرت عیسی علیه السلام با حواریین به مردار سگی گذشتند، حواریین گفتند چقدر بوی این مردار بد است، حضرت عیسی علسه السلام فرمود چقدر دندانهای او سفید است!!

البته مربی نوع بشر ( یعنی حضرت عیسی علیه السلام ) باید صاحب چنین نفس تزکیه شده ای باشد و راضی نشد از مصنوع حق تعالی ذکر سوء شود آنها نقص او را دیدند و آن حضرت کمال آن را گوشزد آنها کرد.

شنیدم در حدیث است از حضرت عیسی علیه السلام که فرموده: مثل مگس که بر قاذورات ( کثافات ) می نشیند نباشید که به موارد عیوب مردم متوجه باشید.

از حضرت محمد (ص) روایت شده قال: « طوبی لمن شغله عیبه عن عیوب الناس » انسان خوب است که همانطور که تفحص در عیوب مردم می کند قدری از عیوب خود تفحص کند. چه قدر زشت است که انسان دارای هزاران معایب از خود غفلت کند و به معایب دیگران بپردازد و آنرا سربار معایب خود کند.

اگر انسان قدری در حالات و اخلاق و اعمال خود سیر کند و به اصلاح آنها بپردازد کارهایش اصلاح می شود و اگر خود را خالی از عیب بداند از کمال جهل و نادانی او است. و هیچ عیبی بالاتر از آن نیست که انسان عیب خود را نفهمد و از آن غافل باشد و با آنکه مجمع عیوب است به عیوب دیگران بپردازد.

نبیند مدعی جز خویشتن را              که دارد پردة پندار در پیش

گرت چشم خدا بینی ببخشند          نبینی هیچ کس عاجزتر از خویش

منظور از عیب چیست؟

نکته ای که باید توجه شود این است که وقتی می گوئیم غیبت اظهار عیوب مؤمنین در غیاب آنهاست مراد ازعیوب دیگران صرفاً گناهان آنها نمی باشد که مثلاً کسی گناهی در پنهانی انجام داده و ما اطلاع یافته ایم و حال بیائیم آنرا بگوش دیگران برسانیم.

بلکه هرگونه عیب و نقصی که در نظر عرف جامعه قبیح و زشت شمرده شود و معمولاً افراد دوست ندارند که آنها آشکار شوند و دیگران از آنها باخبر شوند.

لذا اگر مثلاً کسی بیماریی دارد که آنرا از دیگران پنهان می نماید ولی ما اتفاقاً از آن باخبر شدیم حق نداریم آنرا افشاء نمائیم.

همین طور اظهار عیوب و زشتی های مربوط به خانوادة یک فرد و یا وضع خانة او یا سر و وضع و لباس او یا صفات اخلاقی پنهان و یا گناهانی که در خفا انجام داده حرام است و اصولاً مؤمن موظف به پوشاندن عیوب دیگران است و اجازة افشای عیوب و تحقیر دیگران را ندارد.

در روایتی در کتاب محجه البیضاء، ج5 به نقل ازکتاب درالمنثور سیوطی که از علمای اهل سنت است نقل شده که:

روزی عمر و ابوبکر با یکدیگر بودند یکی به دیگری گفت: « ان فلاناً لنؤوم » فلانی آدم پرخوابی است. بعد از مدتی غذا و خورشتی برای خوردن طلب کردند. پیامبر که شاهد صحبت آنان بود فرمود: « قد ائتد متما » شما دو نفر خورشت و غذای خود را خوردید!

 فقالا: لانعلمه. گفتند ما یادمان نمی آید چیزی خورده باشیم.

فقال: بلی انکما اکلتما من لحم صاحبکما. حضرت فرمود: بدرستیکه شما از گوشت تن برادر ایمانی تان ( که غیبتش را نمودید ) خوردید! [1]                                                           

رضایت به غیبت

آیا راضی بودن کسی باعث حلال بودن غیبت از او می شود؟

طبق نظر علمای اخلاق و از جمله حضرت امام رضوان الله علیه، حتی اگر کسی بگوید من راضی ام غیبتم را بکنید باز هم غیبت کردن از او حرام است.

بلکه بالاتر اینکه خود آن کسی هم که رضایت به غیبت از خود داده مرتکب حرام شده چرا که اختیار آبروی مؤمن دست خود او نمی باشد و خدای متعال همانگونه که ریختن آبروی دیگران را حرام نموده ریختن آبروی خود و تحقیر شخصیت خود را نیز حرام و گناه دانسته است.

و انسان موظف است که احترام و آبروی خود را در جامعه حفظ  نماید تا بدینوسیله بتواند در جامعه کارایی داشته و به پیشبرد اهداف الهی در بین مردم کمک نماید.

غیبت برای شوخی

آیا اگر غیبت دیگران را نمائیم اما قصدمان تحقیر و ملامت و سرزنش آنها نباشد و فقط برای شوخی و خندة اطرافیان باشد گناه کرده ایم؟

حقیقت این است که غیبت و بدگویی و عیبجویی از دیگران ولو به قصد شوخی و خندة مردم حرام و گناه کبیره است و چه بیچاره اند کسانی که برای شادکردن و خنداندن یک عده انسان عیاش و خوشگذران آبروی یک مؤمن را ریخته و شخصیت او را لگدمال می نمایند و از طرفی جهنم ابد و آتش غضب الهی را نیز برای خود می خرند.

غیبت از خوبیهای دیگران

آیا گفتن اعمال خیر و صفات خوب و کارهای پسندیده دیگران در صورتیکه خودشان آنها را پنهان نموده اند غیبت و حرام می باشد؟

« در تعریف غیبت در روایات می فرمایند: « ذکرک اخاک بما یکره. »[2]  گفتن چیزی از برادر مؤمنت که اگر آنرا بشنود ناراحت شود. این تعریف اعم از افشای خوبیها و بدیهای پنهان دیگران است. البته در تعاریف اصطلاحی که از غیبت می شود علمای اخلاق فقط ذکر عیوب و زشتیهای دیگران را غیبت می نامند. و افشای اعمال خیر و صفات پسندیده دیگران را که راضی به افشای آنها نمی باشند از باب افشای سرّ مؤمن زشت و ناپسند می دانند نه از باب غیبت.

آثار غیبت

در یک جمع بندی کلی آثار زشت و عوارض سوء غیبت را به دو دسته فردی و اجتماعی می توان تقسیم نمود. یعنی این گناه کبیره هم باعث ضررهای مختلف به دین و دنیای فرد می شود و هم باعث ضررهای بزرگ و ضربه های مهلک به جامعه بشری می گردد.

در این جا ما به ذکر برخی اثرات زشت و مخرب فردی و اجتماعی از زبان معصومین علیهم السلام می پردازیم شاید کلام آن انسانهای پاک و خداپرست در دلهای سخت و گوشهای سنگین ما مردمان راه گم کرده و هواپرست اثر کرده و دست از زشت خویی و تبهکاری کشیده و با آبرو و حیثیت بندگان خدا بازی نکنیم.
                                                                                   ان شاء الله  


 

تاريخ بروز رساني : سه شنبه 20/12/87 ساعت 11:38

غیبت چیست؟.pdfغیبت چیست؟.doc

غیبت چیست؟

Mashhad University of Medical Sciences Contact Details:
Main address: University St., Ghoraishy Building 91375-345 Mashhad, Iran ,
Tel:( 98 511) 841 2081-5 , Fax:( 98 511) 8430249 , E-mail: Info(at)mums.ac.ir Members: - Schools and Hospitals School: Dentistry , School: Health , School: Medicine , School: Nursing & Midwifery , School: Paramedical , School: Pharmacy , School: Traditional Medicine , Hospital: Dr.Sheikh , Hospital: Dr.Shariati , Hospital: Emam Reza , Hospital: Ghaem , Hospital: Hashemi Nezhad , Hospital: Ibn-e-Sina , Hospital: Khatam-al-Anbia , Hospital: Montaserie , Hospital: Ommul-Banin , Hospital: Omid , Hospital: Shahid Kamyab , Hospital: Taleghani , History: Mashhad Faculty of Medicine was officially opened on Nov. 23, 1949 by Dr Zanganeh, the minister of culture. The school started out with 61 students, one associate professor and seven tutors. In 1956, when the school of Arts opened, the two schools merged to form the University of Mashhad. In 1989, the faculties offering Medical Sciences' degrees across the country separated from the Ministry of Culture and Higher Education. New emerging Medical Universities have gone under management of Ministry of Health, Treatment and Medical Education. Thus the original University of Mashhad was divided into two independent universities: "Ferdowsi University of Mashhad" and "Mashhad University of Medical Sciences'. Mashhad University of Medical Sciences operates at present with 8 faculties, 32 hospitals, 179 rural and 147 urban health centers. It covers an enormous area stretching from the north east to the central parts of the country, which makes it the largest university of Medical Sciences providing health care and treatment services. With 597 teaching staff, 1645 MDs with different specialties, 138 dentists, 123 pharmacists and 25, 402 employees, the university provides health care and medical services to the area's large population as well as to over 25 million tourists a year.